Murat Aslan

Anabilim Dalı Başkanı,
Akdeniz Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü ve Eskiçağ Tarihi Bölümü

Şu anda hangi işle uğraşıyorsunuz?

Akdeniz Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü Eskiçağ Tarihi Tarihi Anabilim Dalı Başkanlığı'nı yürütmekteyim. 2012 yılından bu yana, Phaselis Antik Kenti ve Teritoryumu'nda disiplinlerarası araştırmaları sürdüren ekibin başkanlığını yapıyorum ve baş editörlüğünü üstlendiğim dört farklı bilimsel derginin yayım hayatına devam etmesi için çalışmaları yürütüyorum.

Farklı mesleklerle uğraştınız mı?

Akademik hayatım boyunca mesleğimle ilişkili olarak farklı alanlardan insanlarla çalışmalar yaptım ancak tamamen meslek dışı olan bir uğraşım olmadı?

Bu mesleği (ya da meslekleri) seçerken nelere dikkat ettiniz?

Çocukluktan itibaren eskiçağ bilimlerine ve kültürlerine ilişkin okumalar yapmak ilgimi çekiyordu ve eski uygarlıkları araştırmak severek yapabileceğim bir iş olarak görünüyordu. Bu alanda kendimi daha çok gelişmek için Bilkent arkeoloji bölümümü tercih ettim. Çağlar öncesinde varolan insanların yaşantılarına dair bilgiler edinmek, antikçağ yerleşimlerinde kazılar yapmak, arkeolojik kalıntıları keşfetmek, buluntuları anlamlandırmaya ve sonuç elde etmeye çalışmak bölümü tercih etmemde önemli unsurlar olmuştur.

Arkeoloji Bölümü'nde yaşadığınız deneyimler mesleki hayatınıza nasıl bir katkıda bulundu?

Bilkent Üniversitesi Arkeoloji Bölümü'nde alanında yetkin ve uluslararası düzeyde eğitim veren hocalardan ders alma fırsatım oldu. Verilen eğitimde, kronolojik bir perpektif özelinde paleolitik çağlardan günümüze değin insanlığın geçirdiği değişim dönüşüm ve gelişim evreleri özellikle Akdeniz Havzası ve Mezopotamya'nın değişik bölge ve iklimlerinde köklenen uygarlıkların ve kültürlerin (Mısır, Sümer, Hitit, Miken, Asur, Frig, Pers, Hellen, Roma ve Doğu Roma sonuna kadar) evreleri gözler önüne serilmektedir. Çok eski bir bilim dalı olmayan arkeoloji bilimine farklı açılardan bakabilme yetisini kazanmamda, derslerini dikkatle dinlediğim hocalarımın büyük etkisi olmuştur. Ayrıca lisans eğitimim sırasında katılmış olduğum ulusal-uluslararası kazılar ve yüzey araştırmaları sayesinde teoride öğrendiğim dersleri pratikte uygulama fırsatı buldum. Bu deneyimler, arkeolojinin pratikte nasıl yapıldığını deneyimleme fırsatı vererek işin hem zorlu hem zevkli taraflarını görmeme imkan sağladı.

Arkeoloji Bölümü'nün hangi özelliklerinden gerçekten memnun kaldınız?

Bilkent Arkeoloji Bölümü disiplinlerarası bir yaklaşımla öğrencilerine eğitim sunmaktadır. Sanat tarihi, mimari, heykeltraşi, seramoloji, mitoloji-felsefe, konservasyon, jeomorfoloji, mimari çizim ve topografya, ölü diller (latince hellence), antropoloji, alan ve yerleşim arkeoloji perspektifinde öğrencilere öğretiliyor. Böylelikle kapsamlı bir eğitim sürecinden geçen öğrenciler geniş bilgi dağarcığına sahip olarak mesleki çalışmaların hangi bilim dallarıyla koordineli olarak yürütüldüğünü öğrenmektedir. Aynı zamanda, hocalarımızın ilgisi ve bize yaklaşımları neticesinde onlarla yakın ilişkiler kurabiliyor ve bu sayede, arkeologların alan çalışmalarına dair değerlendirmelerini, mesleğin geleceğine yönelik öngörülerini ve yaşadıkları deneyimleri paylaştıkları öğretici sonuçlara ulaşabiliyorduk. Bilkent'te aldığım eğitim sonucunda olayların nedenlerini düşünmeyi, algılamayı, yorumlamayı, sentezlemeyi ve analiz etmeyi öğrendim.

Arkeoloji okumayı düşünen lise çağındaki gençlere tavsiyeleriniz nelerdir?

İnsanlık tarihinin tüm boyutları arkeolojinin uzmanlık alanıdır. Arkeoloji pekçok veriyi biraraya getirerek bilgiye ulaşmaya çalışan analitik düşünme yetisini gerektiren bir bilim dalıdır. Mesleğin insanı cezbeden unsurlarının yanı sıra zorlukları da bulunmaktadır. Bu mesleği seçmek isteyen öğrencilerin, tarihin hemen her dalına ilgi duyması, araştırmaktan ve okumaktan zevk alması, hem masa başında hem arazi şartlarında araştırmalar yapmayı göze alabilmesi gerekmektedir. İşini ilk günden itibaren severek yapmak doğru karar verdiğinizi gösterir ve başarı ancak bu sayede elde edilebilir. Arkeoloji severek yapıldığında mesleğin zorlukları kişiyi rahatsız etmez ve birçok insanın şaşırarak baktığı şartlar altında bile keyifle çalışabilir. Bikent'ten aldığınız lisans eğitiminden sonra edineceğiniz birikimle beşeri bilimlerden arkeoloji - eskiçağ disiplinlerinin birçok dalında yüksek lisans kariyerine devam edebilirsiniz. Geniş bir okuma yelpazesi ve entelektüel birikime sahip olabilirsiniz.